Bầu cử giữa kỳ Mỹ 2026: Cuộc chiến quyền lực tại Washington
Nước Mỹ nóng bỏng trước “giờ G” bầu cử giữa kỳ
Ngày 3/11/2026, hơn 150 triệu cử tri Mỹ sẽ đi bỏ phiếu.
Đây là cuộc bầu cử giữa kỳ quan trọng nhất kể từ khi Tổng thống Trump trở lại Nhà Trắng đầu năm 2025. Toàn bộ 435 ghế Hạ viện và 35 ghế Thượng viện sẽ được bầu lại. Kết quả quyết định tương quan quyền lực tại Washington trong hai năm cuối nhiệm kỳ.
Cuộc đua giành quyền kiểm soát Quốc hội
Bầu cử giữa kỳ 2026 diễn ra trong bối cảnh đặc biệt. Đảng Cộng hòa nắm đa số mỏng manh tại cả hai viện. Lịch sử cho thấy đảng cầm quyền thường mất ghế trong kỳ bầu cử giữa kỳ. Kể từ Thế chiến II, đảng nắm Nhà Trắng mất trung bình 26 ghế Hạ viện và 4 ghế Thượng viện. Đảng Dân chủ kỳ vọng giành lại ít nhất một viện để kiềm chế chương trình nghị sự của Trump.
Tất cả 435 ghế Hạ viện và 35 ghế Thượng viện được bầu lại. Cùng với đó là 39 cuộc bầu cử thống đốc bang trên khắp nước Mỹ. Bang Bắc Carolina khởi động mùa bầu cử từ ngày 4/9 với phiếu bầu qua thư. Georgia, Arizona và Nevada cũng triển khai bỏ phiếu sớm cho cử tri.
Những vấn đề chi phối lá phiếu cử tri
Kinh tế và việc làm là mối quan tâm hàng đầu. Thị trường việc làm tháng 8 tạo ra 162.000 việc làm mới. Tỷ lệ thất nghiệp ở mức 4,1%. Tuy nhiên, nhiều cử tri vẫn bi quan về triển vọng kinh tế. Chính sách thuế quan của chính quyền Trump gây tranh cãi sâu sắc. Giá nhà ở và chi phí y tế tăng cao khiến gia đình trung lưu chịu áp lực nặng nề.
Ngoài kinh tế, an ninh biên giới và chi phí y tế cũng được cử tri quan tâm đặc biệt. Quốc hội và Nhà Trắng vừa đạt thỏa thuận lưỡng đảng về cải cách y tế. Thỏa thuận nhằm giải quyết chi phí thuốc kê đơn tăng cao. Hàng triệu người Mỹ cao tuổi phụ thuộc Medicare sẽ được hưởng lợi.
Chính sách đối ngoại — yếu tố bất ngờ
Chính sách đối ngoại đóng vai trò đáng kể trong cuộc đua năm nay. Cuộc bầu cử phản ánh nhiều áp lực chưa từng có. Căng thẳng thuế quan với Trung Quốc và châu Âu leo thang. Tình hình Trung Đông bất ổn. Quan hệ với đồng minh NATO và Nhật Bản ngày càng phức tạp.
Nhập cư và an ninh biên giới phía Nam vẫn là đề tài nóng bỏng. Chính quyền Trump triển khai nhiều biện pháp siết chặt biên giới. Tuy nhiên, số người vượt biên trái phép vẫn ở mức cao. Cả hai đảng dùng vấn đề này làm công cụ vận động. Cuộc tranh luận về nhập cư ngày càng phân cực.
Các bang chiến trường quyết định tất cả
Kết quả sẽ được quyết định tại các bang chiến trường (swing states). Arizona, Georgia, Nevada, Pennsylvania, Wisconsin và Michigan là trọng tâm. Cả hai đảng dồn nguồn lực vận động tại đây. Chi phí quảng cáo chính trị tăng vọt. Tổng chi tiêu cho chiến dịch có thể vượt 10 tỷ USD — một kỷ lục mới.
Tác động đến nửa sau nhiệm kỳ của Tổng thống Trump
Kết quả bầu cử quyết định khả năng thông qua các dự luật quan trọng. Nếu Đảng Dân chủ giành đa số Hạ viện, họ sẽ mở các cuộc điều tra. Họ có quyền chặn dự luật và gây áp lực lên Nhà Trắng. “Chính phủ chia rẽ” sẽ khiến nhiều dự luật bị bế tắc.
Ngược lại, nếu Cộng hòa giữ cả hai viện, Trump sẽ đẩy mạnh chương trình nghị sự. Cải cách thuế, chính sách năng lượng và tái cấu trúc bộ máy liên bang sẽ được thúc đẩy. Đây cũng là tín hiệu sớm cho cuộc đua Nhà Trắng 2028.
Góc nhìn từ quốc tế
Viện Chatham House (London) tổ chức sự kiện phân tích ngay ngày bầu cử 3/11. Kết quả sẽ ảnh hưởng sâu rộng đến chính sách đối ngoại và kinh tế Mỹ. Nó cũng định hình cuộc đua tổng thống 2028. Nhiều quốc gia đồng minh đang theo dõi sát sao.
Cử tri sẽ nói gì vào ngày 3/11?
Chưa đầy ba tuần nữa là đến ngày bỏ phiếu. Cuộc vận động đang bước vào giai đoạn nước rút. Tâm lý cử tri phân hóa mạnh mẽ. Tỷ lệ cử tri dự kiến đi bỏ phiếu ở mức cao bất thường. Điều này cho thấy sự quan tâm đặc biệt của người dân đối với cuộc bầu cử.
Ngày 3/11 sẽ vẽ lại bản đồ chính trị Washington. Một chương mới sẽ mở ra trong nhiệm kỳ thứ hai đầy biến động của Trump. Người dân Mỹ — và cả thế giới — đang chờ đợi.
Tác giả: Kim Ngân
Đọc thêm: Tin Thế Giới | Đầu Tư – Tài Chính
